Xa nos quioscos, o número do outono da revista de libros Protexta

O último número de ProTexta pon o foco na recuperación da memoria histórica a través do discurso narrativo. Rosa Aneiros e Eliseo Fernández conversan sobre Sol de inverno, a novela coa que a escritora gañou o premio Xerais. No encontro confróntase a experiencia de ambos os dous na recuperación da memoria dende a literatura e dende a investigación histórica.
Para o investigador estadounidense John Thompson, a novela é un xénero privilexiado para a transmisión da memoria. No seu ensaio As novelas da memoria, concede especial atención a obras como O lapis do carpinteiro, O bosque das antas, Amor de tanto ou Pensa nao. “Interésanme sobre todo as novelas que crean dalgún xeito un vencello entre os feitos, a historia deses feitos, e o noso presente, porque ao poren os dous planos temporais en contacto o que fan é explorar como ese pasado lles afecta ás persoas no presente”, explica. Acompaña a entrevista un artigo do historiador Emilio Grandío onde, á par da recensión sobre o ensaio de Thompson, reflexiona sobre o papel da novela como conciencia dun trauma colectivo.
ProTexta fai tamén crónica, da man de Mario Regueira, do IV Encontro de Escritores Novos celebrado este outono sen o apoio institucional da Xunta de Galicia. A crónica reflexiona sobre os principais puntais que guiaron o encontro: a individualidade na escrita, a experiencia das e dos escritores máis novos, o papel da edición e o peso da nación na escrita.
A narrativa máis actual
O apartado de narrativa abre coa última novela de Suso de Toro, Sete palabras. O xornalista Iago Martínez encárgase da recensión desta obra en que o autor vai á procura da lembranza do seu avó e, tamén, de si mesmo. Branco, a novela en que Manuel Darriba afonda na identidade e na violencia, centra a crítica de X. Carlos Hidalgo. O escritor Leo F. Campos fálanos da segunda entrega do que é xa considerado o best-seller en lingua galega, A praia dos afogados, de Domingo Villar. A poeta Helena de Carlos, pola súa parte, convida a internármonos en As sombras de Perseo, de Xoán Carlos Rigall, conxunto de relatos detectivescos situados no século XIX co mundo dos libros e a literatura de fondo.
Na sección de tradución, ProTexta inclúe a crítica da versión en galego de dúas obras de narrativa contemporánea: A fama, do recoñecido autor alemán Daniel Kehlmann, da man de Marta Pérez Pereiro, e, do escritor finlandés Sijon, Skugga Baldur, sobre a que nos fala Samuel Solleiro. Ademais, a revista de libros repara na tradución ao galego de todo un clásico, o Bartley de Herman Melville –con crítica de Ramón F. Mariño–, e do Manual de práctica feminista, de Elaine Aston, verbo do que escribe Lara Rozados.
Sobre a tradución do galego e ao galego, o grupo de investigación Bitraga, da Universidade de Vigo, adiántanos as características do proxecto de compilación que botaron a andar.
Poesía e teatro
Lorena Domínguez Mallo aborda a reedición do Livro das devoracións de Pilar Pallarés. A compilación das primeiras obras de poesía de Yolanda Castaño no volume Erofanía é analizada por María López Suárez. A sección de teatro estará protagonizada por Sempre quixen bailar un tango, de Teresa González Costa –gañadora do VIII Premio Álvaro Cunqueiro de Textos Teatrais en 2008– e por Unha primavera para Aldara, de Teresa Moure. A primeira con recensión de Andrea Álvarez Pino e a segunda de Roi Vidal Ponte.
As tendencias do pensamento actual
O número de inverno de ProTexta recala no pensamento de Tiquun, grupo de novos pensadores europeos, sobre todo franceses, que analizan a sociedade dende dentro, dende o seu potencial de rebelión fronte ás estruturas de poder. Vangarda filosófica da que nos falan Javier Turnes e Ubaldo Cerqueiro, a raíz do seminario celebrado na Costa da Morte sobre o colectivo.
No apartado de ensaio, inclúese a crítica da última obra –Secesión– dunha autora xa referencial na literatura galega, Chus Pato, de quen nos fala Isaac Lourido. Así mesmo, o xornalista Marcos Pérez Pena analiza o amplo estudo de Miguel Barros sobre Ramón Piñeiro –Ramón Piñeiro e a revisión do nacionalismo– e a poeta Xiana Arias, Cartas de Republicanos gallegos condenados a morte (1936-1948), do profesor e escritor Xesús Alonso Montero. Ao redor dun dos últimos traballos sobre Cunqueiro, A mecánica da maxia: ficción e ideoloxía en Álvaro Cunqueiro, de Manuel Forcadela, escribe María Liñeira.
Sobre Prostitución: clientes e outros homes, de Águeda Gómez e Silvia Pérez, convidamos a reflexionar un experto en estudos das masculinidades, o profesor da Universidade de León, Enrique Díez. Así mesmo, ProTexta reparará na reedición de Terrorismo y comunismo, o folleto escrito por Leon Trotski en 1920, e na tradución ao galego do ensaio de Amin Maalouf, A deleiba do mundo, a cargo do analista político Manuel M. Barreiro. Tamén sobre problemáticas contemporánea disertan as obras que pechan a sección de ensaio: Elogio de la bicicleta, de Marc Augé, toda unha defensa deste medio de transporte como aposta ética e ecolóxica da que nos fala Fernando Garrido, e A mercantilización e a regulación do coñecemento, sobre a deriva da sociedade da información.
Literatura infantil e banda deseñada
O ProTexta de outono inclúe crítica de varias das novidades máis interesantes en literatura infantil e xuvenil nos últimos meses. Velaí A dama da luz, de Agustín Fernández Paz –sobre quen escribe Isabel Soto–; Ás de bolboreta, de Rosa Aneiros, gañadora do premio de Literatura Xuvenil da Fundación Caixa Galicia, que foi lida por Martin Pawley; A illa dos cangresos violinistas, de Xavier Queipo, á que se refire Xavier P. Docampo; e Pirata, de María Reimóndez, referenciada por Montse Pena Presas. En banda deseña, centramos a atención nunha das últimas obras editadas por Astiberri, El juego de la luna, con recensión de María Lado
Crear, ler, xerminar
O xornalista e poeta Daniel Salgado encárgase da páxina de creación, cun texto que dá conta da súa visión do xénero negro como activo na loita polo desvelamento dos mecanismos do poder –Escribir en tempos insolentes: algunhas novelas negras–. Sobre lecturas, conversamos coa libreira María Couceiro. A revista de libros pecha cun adianto do que serán as novidades literarias en galego no trimestre que vai de decembro até febreiro de 2010.










